Związek między tym, co kładziemy na talerzu, a tym, co widzimy rano w lustrze, jest dziś absolutnie bezdyskusyjny. Skóra to największy narząd naszego ciała, a zarazem czuły barometr tego, co dzieje się w naszych jelitach. Nawet najlepiej ułożona rutyna pielęgnacyjna i najdroższe kremy z kwasami nie przyniosą trwałych rezultatów, jeśli nasz organizm będzie na co dzień bombardowany substancjami prozapalnymi. Z drugiej strony, odpowiednio zbilansowane posiłki potrafią działać jak najskuteczniejsze serum przeciwstarzeniowe.
Składniki, które na co dzień sabotują wygląd twarzy
Większość problemów z cerą, takich jak uporczywy trądzik, szary koloryt czy przedwczesna wiotkość, ma swoje źródło w przewlekłym, ukrytym stanie zapalnym organizmu. Co najczęściej go wywołuje?
Cukier. Cichy zabójca kolagenu i katalizator łojotoku
Biały cukier to z punktu widzenia kosmetologii jeden z największych wrogów młodości. Zbyt wysoki poziom glukozy we krwi uruchamia proces zwany glikacją. Cząsteczki cukru dosłownie oblepiają włókna kolagenu i elastyny, sprawiając, że te stają się sztywne, kruche i podatne na pękanie (tworzą się tzw. struktury AGEs). Skutkiem tego jest przyspieszona utrata jędrności i powstawanie głębokich zmarszczek. Ponadto, gwałtowne wyrzuty insuliny po zjedzeniu słodyczy potężnie stymulują gruczoły łojowe do nadprodukcji sebum, co błyskawicznie prowadzi do wysypu ropnych niedoskonałości.
Przetworzona żywność. Koszmar dla mikrobiomu
Gotowe dania do mikrofalówki, fast foody, chipsy i zupki chińskie to produkty pozbawione jakichkolwiek wartości odżywczych, za to naszpikowane tłuszczami trans i konserwantami. Taka dieta drastycznie zaburza naturalną florę bakteryjną jelit. A chore jelita to chora skóra. Zaburzony mikrobiom przepuszcza do krwiobiegu toksyny, na które organizm reaguje ogólnoustrojowym stanem zapalnym. Efekt? Szara, zmęczona cera, podatność na egzemy oraz trudne do wygojenia, bolesne wykwity trądzikowe na linii żuchwy.
Sól. Główna przyczyna porannych obrzęków
Nadmiar sodu w diecie to najkrótsza droga do zaburzenia gospodarki wodnej organizmu. Sól działa jak gąbka – zatrzymuje wodę w przestrzeniach międzykomórkowych. Jeśli budzisz się z mocno opuchniętą twarzą, ciężkimi „workami” pod oczami, a twoje rysy wydają się zatarte i nalane, to znak, że poprzedniego dnia w menu znalazło się zbyt dużo słonych przekąsek. Ograniczenie soli (która i tak jest ukryta w niemal każdym kupnym produkcie) pozwala w ciągu 2 lub 3 dni zauważalnie wysmuklić twarz.
Czekolada. Czy naprawdę powoduje wypryski?
Mit mówiący o tym, że kakao powoduje trądzik, został już dawno obalony przez naukę. Prawdziwe, gorzkie kakao to wspaniałe źródło antyoksydantów. Problem leży jednak w tym, co producenci dodają do popularnych, mlecznych tabliczek. Zwykła czekolada to potężna dawka cukru, syropu glukozowo-fruktozowego, mleka w proszku i tanich tłuszczów. To właśnie to wybuchowe połączenie, a nie samo kakao, stymuluje produkcję łoju i wywołuje bolesne, podskórne krosty zaledwie 1 czy 2 dni po zjedzeniu.
Nabiał i gluten. Zawsze szkodliwe, czy tylko dla wybranych?
To 2 najbardziej kontrowersyjne składniki w dietetyce dermatologicznej. Nie każdy musi je eliminować, ale dla wielu osób ich odstawienie bywa przełomem w leczeniu.
Mleko krowie i stymulacja hormonalna
Nabiał, a w szczególności chude mleko krowie, zawiera naturalne hormony (m.in. czynnik wzrostu IGF-1), które w naszym organizmie zachowują się jak potężne stymulatory androgenów. Wypicie szklanki mleka wysyła do gruczołów łojowych bezpośredni sygnał: „produkuj więcej sebum i powiększaj pory”. Dla wielu osób zmagających się z trądzikiem osób dorosłych, całkowite odstawienie mleka krowiego (i zastąpienie go napojami roślinnymi) przynosi widoczną poprawę już po 3 lub 4 tygodniach.
Gluten a ogólnoustrojowe stany zapalne
Gluten sam w sobie nie jest szkodliwy dla osób z całkowicie zdrowymi jelitami. Jeśli jednak zmagasz się z niezdiagnozowaną celiakią, nieceliakalną nadwrażliwością na gluten lub nieszczelnością jelit, białko to wywołuje silną odpowiedź immunologiczną. Tak zwana „skóra glutenowa” często charakteryzuje się rozlanym rumieniem na policzkach, drobną kaszką na czole oraz silną tendencją do powstawania zmian o charakterze atopowym (AZS) i swędzących wyprysków.
Wyzwalacze rumienia i pękających naczynek
Skóra naczyniowa jest niezwykle cienka, delikatna i reaktywna. Jej głównym problemem nie jest zablokowany łój, lecz kruchość naczyń włosowatych, które gwałtownie reagują na czynniki rozszerzające.
Ostre przyprawy
Kapsaicyna zawarta w papryczkach chili, pieprzu kajeńskim czy ostrych sosach to substancja, która mocno rozgrzewa organizm i powoduje natychmiastowe, drastyczne rozszerzenie naczyń krwionośnych na twarzy. U posiadaczek cery naczyniowej regularne jedzenie pikantnych potraw utrwala ten stan. Naczynka przestają się obkurczać, co prowadzi do utrwalenia rumienia i rozwoju niezwykle trudnego w leczeniu trądziku różowatego (rosacea).
Alkohol
Podobnie jak ostre przyprawy, alkohol wywołuje gwałtowny wyrzut histaminy i rozszerzenie kapilar. Dodatkowo działa silnie odwadniająco. Cera po spożyciu alkoholu staje się opuchnięta (z powodu zaburzeń krążenia limfy), czerwona i przesuszona. O tym destrukcyjnym mechanizmie pisałyśmy już szerzej w artykule dotyczącym wpływu używek na skórę.
Superfoods. Żywność funkcjonalna dla zdrowej cery
Dieta dla pięknej skóry to nie tylko eliminacja tego, co szkodzi. To przede wszystkim mądre odżywianie komórkowe, oparte na składnikach przeciwzapalnych i wymiatających wolne rodniki. Do menu warto włączyć tak zwane superfoods – produkty o skondensowanej wartości odżywczej.
Zobacz również:
Zaliczymy do nich między innymi jagody i borówki (bomby antyoksydacyjne, które chronią kolagen przed degradacją), awokado i orzechy (źródła kwasów Omega wspierających barierę hydrolipidową) czy zieloną herbatę, która genialnie wycisza stany zapalne.
Każdy z wymienionych dziś składników to ogromny i fascynujący temat. Już niedługo na blogu zaczną pojawiać się kolejne wpisy, w których szczegółowo przeanalizujemy wpływ czekolady, cukru, nabiału czy superfoods na funkcjonowanie komórek naszej skóry.
